|
ELOY
SÁNCHEZ ROSILLO
EL COLOQUIO DE LOS PERROS se ha encargado de extraer algunos destacados poemas de su trayectoria con el permiso del autor, y de traducirlos a varios idiomas gracias a nuestros colaboradores. Discúlpennos por no poder mostrar aquí la entrevista que acompañaba a estas traducciones. Prometemos que para el número cuatro se publicará dicha entrevista, en la cual profundizaremos en los interiores de su quehacer poético. Hasta ese día, disfruten leyendo estos diamantes pulidos con palabras. Traducción al italiano de Francesco Luti (Firenze, 1970). Publicados en la revista CAFFÈ MICHELANGIOLO, anno III, nº2, maggio-agosto, 1998, pp. 38-42:
AVISO DE CAMINANTES En la suma de días indistintos que la vida da al hombre, acaso hay uno en que el destino, trágico y hermoso, pasa por nuestro lado y el azar manifiesta una insólita luz, un desusado fulgor inconfundible. Pero no has de dudar. Ten el coraje, cuando llegue el momento, de abandonar las cosas con que siempre te engañó la costumbre, y sube pronto a ese carro de fuego. Poco dura el milagro. Después, si te negaras a partir, sólo noche merecerás. Y nunca, aunque quisieras, podrás comprar la luz que despreciaste.
AVVISO DI VIAGGIATORI Nella somma di indistinti giorni che la vita dà all'uomo, forse ce n'è uno dove il destino, tragico e bello, ci passa accanto e il caso manifesta un'insolita luce, un inusitato fulgore inconfondibile. Ma non devi dubitare. Abbi il coraggio, quando arriverà il momento, di abbandonare le cose con le quali sempre ti ingannò l'abitudine, e sali presto su questo carro di fuoco. Poco dura il miracolo. Dopo, se ti negherai a partire, solo notte meriterai. E mai, seppur lo volessi, potrai comprare la luce che disprezzasti. (de Elegías, 1984) *** PRINCIPIO Y FIN Puede ser que te digas: "El verano que viene quiero volver a Italia", o: "El año que hoy empieza tengo que aprovecharlo; con un poco de suerte acabaré mi libro", y también: "Cuando crezca mi hijo, ¿qué haré yo sin el don de su infancia?" Pero el verano próximo, en verdad, ya ha pasado; terminaste hace muchos años el libro aquel en el que ahora trabajas; tu hijo se hizo un hombre y siguió su camino, lejos de ti. Los días que vendrán ya vinieron. Y luego cae la noche. A la vez respiramos la luz y la ceniza. Principio y fin habitan en el mismo relámpago.
PRINCIPIO E FINE Piò darsi che tu dica a te stesso: "L'estate prossima voglio tornare in Italia", o: "L'anno che oggi comincia devo sfruttarlo; coun po' di fortuna finirò il mio libro", ed anche: "Quando cresca mio figlio, che farò senza il dono della sua infanzia?" Ma l'estate prossima, in realtà, è già passata; finisti da molti anni quel libro col quale ora lavori; tuo figlio s'è fatto uomo e ha seguito il suo cammino, lontano da te. I giorni che verranno già vennero. E poi scende la notte. Al tempo stesso respiriamo la luce e la cenere. Principio e fine abitano nello stesso baleno. *** EN MITAD DE LA NOCHE En mitad de la noche me desperté. Y había mucha luz en la casa. Oí, por el pasillo, ir y venir de pasos apresurados, voces tristes que lamentaban no sé qué, y, a lo lejos, como un lento murmullo - diríase - de oraciones entre llanto y gemidos susurradas. Sin duda, algo extraño ocurría. Asustado, confuso, llamé con insistencia a mi madre, mas nadie acudió de momento. Porfié, y al fin vino a mi cuarto, afligida, la sirvienta, y después de acariciarme un poco y abrazarme, la pobre, me dijo como pudo que mi padre había muerto, que había muerto hacía un rato, de repente. Tenía siete años yo entonces y tenía mi padre, cuando murió, la misma edad que tengo ahora. Casi cuarenta años han pasado y aún respiro aquella angustia. Mientras mi mano intenta escribir estos versos, voy viviendo de nuevo los momentos terribles de esa noche remota. Mi madré está sentada en un sillón, llorando con total desconsuelo junto al lecho en que yace el cuerpo de mi padre. Yo me acerco y la beso; le digo que no llore, que no llore. Su llanto, en verdad, me conmueve más aún que el cadáver -tan irreal, tan solo en su quietud- del hombre que hasta ayer mismo era el centro de esta casa y jugaba conmigo, con mi hermana y mi hermano. La muerte transfigura, traza súbitamente un enigma en su presa, y no reconocía apenas a mi padre en aquellos despojos misteriosos, herméticos. Entonces no lo supe. Pero hoy sé que esas horas en que tomé conciencia del tiempo y de la muerte arrasaron mi infancia: dejé allí de ser niño. La casa fue llenándose poco a poco de gente. Familiares y amigos daban con su presencia lugar a repetidas escenas de dolor. La noche no avanzaba. Parecía que nunca iba a llegar la aurora.
NEL MEZZO DELLA NOTTE Nel mezzo della notte mi svegliai. C'era molta luce in casa. Udii, lungo il corridoio, un via vai di passi frettolosi, voci tristi che si dolevano di non so che, e più lontano, come un lento mormorio -si direbbe- di orazioni fra pianto e gemiti sussurrati. Di certo, accadeva qualcosa di strano. Spaventato, confuso, chiamai con insistenza mia madre, ma nessuno accorse in quel momento. Insistetti, e venne infine nella mia camera, afflitta, la domestica, e dopo avermi un po' accarezzato e abbracciato, la poveretta, mi disse come poté che mio padre era morto, che era morto da poco, all'improviso. Allora avevo sette anni e mio padre aveva, quando mori, la stessa età che ho adesso. Quasi quarant’anni sono passati e ancora respiro quella angustia. Mentre la mano prova a scrivere questi versi, rivivo di nuovo i momenti terribili di quella notte remota. Mia madre è seduta in poltrona, piagendo sconsolatamente accanto al letto in cui giace il corpo di mio padre. Mi avvicino e la bacio; le dico che non pianga, che non pianga. Il suo pianto, in verità, mi commuove ancor più del cadavere -così irreale, così solo nella sua quiete- dell'uomo che fino a ieri era il centro di questa casa e giocava con me, con mia sorella, e mio fratello. La morte trasfigura, traccia improvvisamente un enigma nella sua morsa, e quasi non riconoscevo mio padre in quei resti misteriosi, ermetici. Allora non lo seppi. Ma oggi so che queste ore dove presi coscienza del tempo e della morte rasero al suolo la mia infanzia: smisi lì d'esser bambino. La casa andava riempiendosi poco a poco di gente. Familiari e amici con la loro presenza davano luogo a ripetute scene di dolore. La notte non avanzava. Sembrava che mai sarebbe arrivata l'aurora. (de La vida, 1996)
Traducción al gallego de Xurxo Fernández Martínez:
EL MALECÓN Apártate de todo esta mañana y adéntrate en ti mismo al tiempo que te adentras en la insólita paz de este olvidado retiro silencioso. No hay nadie. Quedan lejos la ciudad y sus gentes, los trabajos tan tristes de los hombres. Es tu amigo el buen sol de febrero, que acaricia con mucho amor las cosas y derrama su milagro en tu piel. Vivir quisieras con la antigua inocencia este momento y ser de nuevo aquel adolescente que aquí solía venir cuando estar solo y soñar deseaba. Pero, detente. Mira. ¿Recuerdas? Puedes verlo. En un banco de piedra está sentado. Tiene un cuaderno en las manos, y unos libros hay junto a él. Quién sabe en qué estará pensando. Tantas cosas ignora que la vida te enseñó y que quisieras no saber. Déjalo. Nada le digas. Tiempo habrá de que el tiempo lo acerque a ti y te alcance. Pasa a su lado, y sigue. No destruyas el encanto. Silencio. Sed dichosos bajo esta luz bendita. Entre las ramas de los naranjos cantan los jilgueros.
O MALECÓN Afástate de todo esta mañá E adéntrate en ti mesmo ó tempo que te adentras Na insólita paz deste esquecido Retiro silandeiro. Non hai ninguén. Quedan lonxe A cidade e as súas xentes, os traballos Tan tristeiros dos homes. É o teu amigo O bo sol de febreiro, que aloumiña Con moito amor as cousas e derrama O seu milagre na túa pel. Vivir quixeses Coa antiga inocencia este momento E ser de novo aquel adolescente Que eiquí adoitaba vir cando estar só E soñar desexaba Pero, detente. Olla. ¿Lembras? Podes velo. Nun banco de pedra está sentado. Ten un caderno nas mans, e uns libros hai xunto del. Quen sabe en que estará pensando. Tantas cousas ignora que a vida te aprendeu e que quixeses non saber. Deíxao. Nada lle digas Tempo haberá de que o tempo O achege a ti e te alcance Pasa ó seu carón e segue. Non destrúas O encanto. Silencio. Sede ditosos Baixo esta luz bendita. Entre as pólas Das laranxeiras cantan os xílgaros. (de Elegías, 1984)
Traducción al polaco de Agnieszka Wrzesien:
SEPTIEMBRE De repente, las playas se han quedado desiertas; ha refrescado un poco y se acortan las tardes. Hoy comienza septiembre, y la melancolía del final del verano, puntualísima, acude a su cita conmigo. Hay que volver mañana a la ciudad. En ella, me esperan las rutinas y las viejas costumbres que me fueron haciendo ser el que soy. Muy pronto, se irán quedando en nada los sueños que he soñado junto al mar, los propósitos de libertad, de cambio, que en las noches de julio y agosto fabulé, tan fervorosamente como en la adolescencia, a la vez que mis ojos con asombro miraban la inquieta muchedumbre de los astros del cielo. En la ciudad, no hay duda, me encontraré de nuevo cuando llegue con ese que se quedó en mi casa mientras yo estaba fuera, con ese que se niega a cambiar y conoce como nadie mis gestos, mis horarios, las cosas que me atan a mí mismo. Él me pondrá al corriente de los tontos asuntos que habrá que ir resolviendo en los próximos días. Así, sin mucha pena y sin gloria ninguna, transcurrirá el otoño. Y después, de muy malas maneras, implacable, tomará posesión de mi vida el invierno.
WRZESIEN Nagle plaze pozostaly puste; troche sie ochlodzilo, skurczyly sie popoludnia. Dzis zaczyna sie wrzesien i melancholia konca lata, punktualnie, przybywa na spotkanie ze mna. Jutro trzeba wrocic do miasta. W nim czekaja na mnie rutyna i stare przyzwyczajenia, ktore sprawily, ze jestem jaki jestem. Bardzo szybko odejda marzenia, ktore snulem nad brzegiem morza, pragnienia wolnosci o ktorych natomiast w czasie lipcowych i sierpniowych nocy snilem, z takim zapalem jak w mlodosci, w tym samym czasie gdy moje oczy ze zdziwieniem patrzyly na niepokojaca obfitosc gwiazd na niebie. W miescie gdy wroce, bez watpienia znow spotkam sie z tym co zostalo w moim domu, kiedy mnie nie bylo, z tym co nie chce sie zmienic i zna jak nikt moje gesty, plan dnia, rzeczy, ktore mnie krepuja. Zaznajomi mnie z wszystkimi glupimi sprawami, ktore trzeba bedzie zalatwic w ciagu nastepnych dni. Tak tez, bez wielkiego zalu i glorii przeminie jesien. A potem, w bardzo zly sposob, nieublaganie zawladnie mym zyciem zima. *** SOBRE LA EXPERIENCIA Qué extraña que es la vida, qué enigmática, y cómo a su antojo nos mueve y nos asombra siempre -para bien, para mal- con casi todo aquello que nos da o que nos quita. De joven, achacaba mi confusión constante, mis continuos errores, a la mucha ignorancia de las cosas del mundo que, según me decían, es propia de quien anda de juventud sobrado y falto de experiencia. E imaginaba entonces que poco a poco iría enseñándome el tiempo a pisar con pie firme y a ser dueño de mí. Pero aprendí bien poco a vivir con los años. La edad no proporciona conocimiento al hombre, sabiduría para lo que en verdad importa. Dolores y alegrías, ilusiones cumplidas, quimeras y fracasos, tan sólo me aportaron un mayor desconcierto. Cada día que pasa sé menos de mí mismo. Somos incertidumbre. A oscuras caminamos. Y la vida nos deja al final del trayecto con los ojos cerrados en brazos de la muerte.
O DOSWIADCZENIU Jakie dziwne jest zycie, jakie zagadkowe, i jak swymi kaprysami nas porusza i zawsze zadziwia -na dobre, na zle- z ty wszystkim co nam daje lub co nam zabiera. w mlodosci, przypisywalem moje ciagle zaklopotanie, moje wieczne bledy duzej ignorancji odnosnie spraw tego swiata, ktora wedlug tego co mi mowiono, jest wlasciwa dla kogos kto przemierza mlodosc pewny siebie i bez doswiadczenia. Wyobrazalem sobie wowczas, ze stopniowo czas bedzie uczyl mnie stapac po ziemi pewnie i byc panem samego siebie. Ale z biegim lat nauczylem sie zyc. Wiek nie udziela czlowiekowi wiedzy, madrosci odnosnie tego, co naprawde ma znaczenie. Troski i radosci, spelnione pragnienia, chimery i kleski, przysporzyly mi zametu. Kazdego mijajacego dnia wiem mniej o sobie samym. Jestesmy niepewnoscia. Kroczymy w ciemnosci. I na koniec sciezki zostawia nas zycie z zamknietymi oczyma w ramionach smierci. *** MELANCOLÍA Cuando pienso en los años aquellos, en los días del amor y el deseo, siento melancolía. Ni tú ni yo sabíamos vivir entonces sin la urgencia de encontrarnos, sin respirar la dicha imprescindible y única de estar juntos. Ardía una llama en nosotros que eterna parecía. Pero ha pasado el tiempo por tu vida y la mía. Y en esto se ha resuelto al fin la maravilla: ya no te necesito, ni tú me necesitas. Qué terrible es que nada dure, que en la semilla de cuanto llega a ser la muerte esté escondida. El fuego más hermoso concluye en la ceniza, la luz se vuelve sombra, y la verdad, ¿mentira?
MELANCHOLIA Kiedy mysle o tamtych latach, o dniach milosci i pragnienia czuje melancholie. Ani Ty, ani ja nie umielismy wtedy zyc bez koniecznosci spotykania sie, oddychania niezbednym nam i niepowtarzalnym szczesciem bycia razem. Palil sie w nas plomien, ktory wiecznym sie wydawal. Ale uplynal czas w Twoim zyciu i w moim. I wszystko w koncu rozwiazalo sie w cudowny sposob: ja juz Cie nie potrzebuje, ani Ty mnie nie potrzebujesz. Jakie straszne, ze nic nie trwa, ze w rozwijajacym sie zarodku kryje sie smierc. Najpiekniejszy ogien staje sie popiolem, swiatlo w cien sie przemienia, a prawda? w klamstwo? *** ACASO No sé si se me otorga nuevamente el don de hacer poemas -no se sabe nunca si es la verdad o si es tan sólo nuestro deseo de encontrarla lo que nos despierta la voz y nos remueve en lo profundo del corazón-, mas dejo sobre el papel estas palabras que hoy vienen de no sé dónde y me aproximan a las cosas del mundo, a los afanes de mi antigua persona. Tanto tiempo de sombras en mi vida, y de repente llega otra vez la luz que me redime, la misericordiosa claridad que me salva por dentro y da a mi pecho libertad y consuelo. Abro los ojos y miro. ¿Rompe el alba? Se diría que acaba la tiniebla. Y que amanece.
PRZYPADEK Nie wiem czy udzieli mi sie ponownie dar pisania wierszy -nigdy sie nie wie czy to prawda czy tylko nasze pragnienie znalezienia czegos co budzi w nas glos i gleboko porusza serce-; lecz pozostawie na papierze te slowa, ktore dzis przychodza nie wiem skad i zblizaja mnie do spraw tego swiata, do zapalu mojej dawnej osoby. Tyle czasu mrocznosci w moim zyciu, a nagle ponownie przybywa swiatlo, ktore mnie odkupi, milosierna jasnosc, ktora uwalnia mnie od wewnatrz i daje sercu memu wolnosc i pocieszenie. Otwieram oczy i patrze. Juz brzask? Moznaby powiedziec, ze konczy sie mrok. Niech nastanie swit. (de La vida, 1996)
Traducción al inglés de Mayte Andreu:
EL FULGOR DEL RELÁMPAGO Hay cosas que la vida te da cuando ya apenas podías esperarlas, y su luz maravillosa, elemental, purísima, te hace feliz de pronto. Y desgraciado, pues comprendes que no te corresponde ese milagro ahora y que no debes a ciegas entregarte a lo que era propio tal vez de otro momento tuyo, de un momento anterior, cuando tenías fuerzas para ser libre. Más déjate llevar, y vive esa hermosura con coraje, sin miedo. A qué pensar en lo que te conviene. Es muy fugaz la dicha. No la desprecies. Tómala. Y apura el fulgor del relámpago. Después, tiempo tendrás para seguir muriéndote.
THE LIGHTNING’S SPEED There are things Life throws your way when you least expect them to happen, and its wonderful, basic and pure light suddenly fills you with happiness&and with sadness, because you understand that you are not entitled to that miracle now and that you shouldn’t give yourself to what may have belonged to another moment in time, a moment when you had the strength to be free. But, let yourself go, live that beauty and be brave, without fear. Why think what is good for you? Happiness is very short lived. Don’t throw it away. Take it and make the most of the lightning’s speed. For after there will be plenty of time to continue dying. (de Autorretratos, 1989)
Traducción al francés de Anabel Mateos:
HOY
Toqué entonces el mundo: lo hice mío, fue mío. Han pasado los años. Ahora ya sólo soy el que recuerda, el que vivió, el que escribe.
CE JOUR C'est alors que je touchai le monde: je le fis mien, il devint mien. Les années ont passé. Maintenant je ne suis plus que celui qui se souvient, celui qui vécut, celui qui écrit. (de La vida, 1996)
|